Don Salvador Illa Roca ha resultado elegido President de la Generalitat de Cataluña, después de casi tres lustros de hegemonía nacionalista y de una granvísima crisis institucional catalizada y ejecutada por un “personaje” que puede ser de opereta, de comedia o simplemente de esperpento.
Lo relevante, es que el Sr Illa, con la sobriedad de la sabiduría, con la discrección de los prudentes y con la persistencia de los laboriosos, ha sabido llegar sin grandes proclamas ni alharacas, prometiendo gobernar para todos, lo que en la práctica supuso la configuración de un gobierno plural y proponiendo gobernar con los problemas de la ciudadanía en el centro del debate, huyendo de los fantasmas identitarios, que tanto desasosiego vienieron causando. Quiero pensar que esto va a ser posible y que en ello no solo empeñará su palabra, sino también comprometará su conocimiento, su experiencia y su talante. Puede que el gobierno de los sabios sea aburrido, pero no parece que la “diversión” permanente a cuenta del ejercicio de poder público, traiga buenos resultados.
Relevante es, que Don Carles Puigdemont Casamajó, ha fracasado estrepitosamente en su desesperado intento de evitar la investidura de D. Salvador Illa, utilizando para ello sus desestabilizadores recursos, tan irrespetuosos con la democracia, como sus actitudes sectarias y mesiánicas; como relevante es, no solo como indicador de su descaro y su irresponsabilidad, el desprecio con el que se comporta, no solo frente a las instituciones del estado, a las que considera perversas por ser españolas, sinó frente a las instituciones de autogobierno de Cataluña, a las que sigue considerando “al servicio de su causa”, policía incluida, algo esto último, que habra que reconducir con la firmeza necesaria.
Relevante también es, que una parte no desdeñable del poder mesetario de uno y otro signo, considere que la identidad española necesite reafirmase “frente” al nacionalismo catalán o frente a cualquier otro, para lo cual, precisa magnificarlo y deslegitimarlo a la vez, lo que lleva a criminalizar actitudes, elevándolas a la categoría de delitos extracodificados y lo que es peor, incluyendo en el bando de los delincuentes a cualquiera que mantenga una visión diferenciada de como afrontar el complejo problema de los “sentimientos” y las emociones identitarias.
Relevante es, que hoy por hoy, la gobernabilidad de España, depende de un grupo político, (de hecho antisistema) liderado por un personaje carente de moral tal vez embriagado de sectarismo y rodeado de una “industria” en la que pueden incluirse al Sr. Boyé y a un grupo de correligionarios de similar laya, cuestión esta que también nos debería llevar a reflexión.
Relevante es, que a pesar de las “disfunciones” del poder judicial español, de la complejidad del entramado judicial de la UE, de la perversión de algunos aforamientos procesales y de la mensajería cruzada siempre cargada de falsedades y de sofismas; España es un estado de derecho garantista y fiable, del que sus detractores, no tienen nada que temer.
Relevante debería de ser utilizar los mecanismos de gobierno y el ejercicio del poder público de cualquier ámbito, para tratar y en su caso resolver las preocupaciones que afectan a la ciudadanía, lejos de la alimentación irresponsable de la retórica belicosa y descalificatoria, alimentando la pasión y la emoción en contra del sosiego y la convivencia. Pero me temo que lo banal, para algunos se convierte en la sustancia de sus vidas.
Desde mi humilde punto de vista, lamentable, pero la evidencia empírica es la que es. No les pido que piensen como yo, me basta simpelemente con que se lo piensen.
Si además quieren opinar, no se corten, siempre que sean educados.
Jesús Penedo Pallas
Publicado enARTÍCULOS DE OPINIÓN|Comentarios desactivados en LO RELEVANTE Y LO BANAL.
Nun intervalo de poucas semanas, cumpríronse catro e seis décadas, respectivamente, de dous acontecementos relevantes na historia do nacionalismo galego contemporáneo: o retorno dos restos de Castelao no mes de Xuño de 1984 e a fundación da Unión do Povo Galego (UPG) en Xullo de 1964. A pesar de que ten pouco sentido establecer unha avaliación comparativa de ambos feitos, non é aventurado afirmar que o nacemento e a posterior traxectoria da devandita organización tivo maior transcendencia que a chegada do histórico dirixente galeguista ao recinto de Santo Domingo de Bonaval.
Cando un grupo político é capaz de manter unha continuidade organizativa durante 60 anos sen perder unha influenza significativa sobre aquela parte do tecido social mais identificada co ideario defendido por ese partido hai que admitir que estamos ante un fenómeno moi importante na historia recente da Galiza.
Para explicar a longa permanencia da UPG no sistema político galego é necesario considerar a concorrencia de diversos factores. Un deles ten sido a notábel homoxeneidade ideolóxica construída por un grupo de cadros que posuían -dende os anos da clandestinidade antifranquista- unha forte autoridade moral sobre o conxunto da militancia organizada. Esa unidade interna foi realizada arredor dun ideario que combinaba os principios elaborados polas elites galeguistas durante a II República coas posicións formuladas dende os partidos comunistas adscritos á liña establecida polos dirixentes da URSS.
Poren, semellante unidade interna non abonda para dar conta, totalmente, da referida continuidade temporal. Outras organizacións de características análogas non foron quen de superar o tránsito da ditadura franquista ao réxime instaurado a partir dos anos 1977 e 1978. A pesar de que a UPG nunca compareceu como tal nos sucesivos escenarios electorais (aínda que formou parte de distintas siglas que si o fixeron: BNPG, Bloque-PSG e, finalmente, BNG) os resultados -durante os primeiros anos- foron claramente insatisfactorios, agás nas institucións municipais. Cunha moi baixa porcentaxe de votos obtida na cita coas urnas do ano 1977, con pouca representación no Parlamento galego até 1993 e sen presenza no Congreso estatal até 1996, foise alimentando unha reacción defensiva entre os núcleos activistas mais organizados. Xa que o corpo social galego -a diferenza do que acontecía en Cataluña e no País Vasco- non xeraba forzas políticas nacionalistas co apoio suficiente para xestionar as novas institucións creadas ao abeiro dos Estatutos de Autonomía, consolidouse un discurso vitimista que xustificaba determinadas inercias dogmáticas procedentes do pasado e que negaba a condición de nacionalista auténtico a quen non aceitase o ríxido perímetro establecido na liña oficial. Eran os tempos daquel «Estatuto nunca mais, Bases constitucionais» utilizado para descualificar ás correntes («Esquerda Galega», entre elas) que postulaban traballar dende as novas institucións en favor dun afondamento do nivel de autogoberno existente. Durante os primeiros trinta anos da súa vida, a UPG priorizou o seu reforzamento como esquelete básico de calquera proxecto nacionalista no que participara: era mais importante asegurar a súa hexemonía sobre o conxunto do movemento xa organizado que apostar por unha maior ampliación do mesmo. Esta lóxica hexemonista estivo presente como causa determinante da grave crise padecida polo BNG no ano 2012 a partir da Asemblea de Amio.
A pesar de que -dende o seu nacemento- expresaron a súa convicción de constituír a vangarda mais lúcida e consecuente do universo nacionalista galego, pódense citar algunhas temáticas nas que a UPG mostrou debilidades pouco compatíbeis con esa elevada consideración que tiña sobre o seu papel na historia. Por exemplo: a pesar do tempo transcorrido dende a caída do sistema soviético no ano 1991, non se coñece unha avaliación sistemática dun fenómeno que tivo consecuencias de tanta envergadura. Algo parecido cabe sinalar sobre os conflitos armados desenvolvidos no territorio da antiga Iugoslavia durante a primeira parte da década dos 90 do pasado século. Para unha formación nacionalista, a desaparición do Estado federal que encabezara o mariscal Tito proporcionaba unha oportunidade para facer pedagoxía sobre o xeito acaido de resolver conflitos nacionais complexos sen practicar o reducionismo de sinalar a Serbia como vítima dunha suposta conspiración dos Estados occidentais aliados con Eslovenia, Croacia ou Bosnia. Un terceiro caso que se pode anotar no capítulo das eivas protagonizadas por esta organización foi a demora na asunción da importancia do feminismo en calquera proxecto de transformación social: até ben entrada a década dos 90 non figuraron nun lugar destacado as análises e as propostas relativas a esta temática.
Vai seguir cumprindo anos a UPG ou cabe pensar nunha futura desaparición do grupo dada a irreversíbel consolidación orgánica e a fortaleza electoral que posúe o BNG? Por que é necesario que este partido siga existindo? Que achegas pode realizar á desexábel actualización do ideario nacionalista para os vindeiros anos? Nunha boa medida, as respostas a estas preguntas pódense atopar no catálogo das luces e das sombras rexistradas nestes 60 anos de vida da Unión do Povo Galego.
Xesús Veiga
Publicado enARTÍCULOS DE OPINIÓN|Comentarios desactivados en A UPG CUMPRE 60 ANOS
Los paletos interiores son esos seres a los que se identifica como personas por su morfología corporal, sin embargo, carecen de cualquier tipo de sentimiento racional… humano. Los hay en todos los países, pueden tener diferentes tonos de piel, culturas y niveles socioeconómicos, pero tienen un nexo común: viven en su aldea interior y no evolucionan ni cambian sus ideas ancestrales… jamás. Son decrecidos sociales, intolerantes, caóticos, narcisistas, ególatras, belicistas, y no contemplan más realidad que la suya. Son tiránicos en el entorno familiar, en el trabajo, en los círculos amistosos, en los conocidos… y por conocer. En el terreno político son extremistas, de derechas o de izquierdas, no respetan la libertad del resto de individuos que no comparten su ideario. Repudian en el nivel más alto cualquier opción democrática. ¡Son paletos a tiempo completo!
El paleto interior de extrema derecha… Es un cavernícola con delirios de homo sapiens. El contenido de su escala de valores se limita a su color de piel, su país, su Dios… y él mismo. Es un religioso radical, si es católico, reza, de memoria, en latín, pero no sabe qué está diciendo dado que no sabe declinar ni el Rosa- rosae. Sus ojos nunca han pasado por una sola página de La Biblia. No posee el más ínfimo dato histórico sobre la figura de Jesucristo, pero es creyente… porque eso es de “buena gente”. Educa a sus hijos en una doctrina que desconoce. Y los escolariza en un centro del Opus Dei. ¡Ay, por San Devoto del Sagrado Sectarismo! En lo económico, simula tener una capacidad monetaria e inmobiliaria de la que no dispone. Si es empresario, explota a sus empleados. Si es un obrero, se arrima a la grandeza de sus jefes, “amos”, por si la riqueza es contagiosa. Es un machista irredento: “¡La mujer ha nacido para ser esposa y madre, y su cometido es procurar el bienestar de su familia. Limitará su labor a las tareas del hogar, o, en caso de tener servicio doméstico, al cuidado de los hijos. ¡Ah, y si se extralimita en sus funciones, un grito o un castigo ejemplar… no viene mal para ponerla en su lugar!” El racismo, xenofobia, homofobia, otras muchas fobias, y casi ninguna filia, excepto el amor que profesa al poder y el dinero, a la patria y la bandera… son su filosofía de vida. Si es español clama con pasión : “¡Viva España!”. El paleto interno de extrema derecha, como buen cavernario, tiene costumbre de celebrar cacerías, no para consumir las piezas que mata, no, se trata de una distracción para gente “con clase”, igual que el golf… pero con escopeta. Adora eso que llama “ fiesta nacional”: los toros. Y acude a la plaza, trajeado y pertrechado con su puro habano y su petaca de coñac, para aplaudir a un señor al que llama “maestro”… cuyo “arte” consiste en torturar y asesinar a un animal indefenso. En política, muestra, sin ningún pudor, el mayor de los desprecios por la derecha democrática, a la que considera blanda y cobarde. Cuyos miembros son unos “mandiles amanerados”, incapaces de “aplastar “ a la izquierda. LLegando, ¡incluso! a consensos con esos demonios ateos, rojos insufribles, que no dejan vivir a los ganaderos con sus malditas leyes animalistas, no dejan crecer la economía con sus tonterías sobre el calentamiento global, y con el empeño buenista de rescatar y acoger a todos los inmigrantes del mundo: terroristas, delincuentes y violadores, ponen en peligro la seguridad y el trabajo de los nacidos en el país. Si se dedica profesionalmente a la política, suele tener un pecho prominente y no porque se mate a hacer gimnasia, ni porque sea supermán, no, es porque bajo su camisa de marca lleva un chaleco antibalas… Piensa el francotirador que todos son de su condición. ¡Es el caldo de cultivo perfecto para la paleontología… y una amenaza para la Democracia!
La paleta interior de extrema derecha… Sufre un avanzado estado de sometimiento machista y cree que el hombre es superior a la mujer, más valiente, más inteligente, más fuerte… más todo. Que la meta de cualquier mujer es cuidar de su esposo e hijos. Le repelen profundamente las feministas porque las considera enemigas de los “Dioses Viriles”. Dedica su vida a recibir órdenes de “ su señor” y a obedecerlas. No opina ni participa en el funcionamiento de la unidad familiar. Se limita a parir hijos y criarlos. Es una exaltada religiosa y le produce inquina todo aquel que no comparte sus ideas. Está en contra del aborto, aunque, en alguna ocasión, en secreto, no ha tenido más remedio… (¡son cinco hijos, ya!), pero reza mucho, mucho, mucho, para que Dios le perdone. Critica a todas las mujeres por su forma de vestir, de ser, de vivir : “descocadas, libertinas, provocadoras” . “¡Después no quieren que las violen!”. Ante la violencia de género escupe por sus despóticos labios: “¡ sí, sí, algo harían!” ¡Ah, y siempre disculpa las infidelidades de “su señor”: “ los hombres, ya se sabe…” Ella es muy decente, muchísimo, y solo “ hace el amor” porque es su deber de esposa. No tiene más ojos que para “su señor”. Santo Tomás… un hombre y no más. Su mayor logro, su cátedra, ha sido casarse virgen. Si es de clase adinerada siente un gran malestar ante los mendigos. Si tiene alguno cerca, introduce su blanca mano en su caro bolso, no para darle unas monedas, no, lo hace para socorrerse con su frasco de perfume: “¡Puaj, son tan sucios!”. Es igual de despiadada con los obreros, a los que considera seres inferiores, poco inteligentes, vagos, que tienen la miseria que se merecen. Si es de clase obrera vive por encima de sus posibilidades y, por supuesto, debe dinero a todo el mundo, pone todo su empeño en parecer adinerada… aunque tenga que robar. ¡Es una Deliranta Rococó! Aborrece a todas las personas que no sean ricas, católicas y heterosexuales. Cree que la homosexualidad es una enfermedad que… ¡fíjate tú! tiene tratamiento médico y cura. Es igual que sea de clase alta, media o baja, tenga formación académica o no, es un ser prehistórico… ¡Es una muralla ante el crecimiento, la autonomía y la dignidad de la mujer. Es la exaltación pura de la esclavitud… y una amenaza para la Democracia!
El paleto interior de extrema izquierda… Presume de intelectual, pero padece una formación muy básica. Se aprende cuatro discursos políticos, que copia de otros, y los repite entre los obreros que lo consideran un mesías del proletariado, un salvador. Creencia que le facilita el sustento. Es un cavernícola tebernícola. Desayuna, come, cena, y se aloja… gratis. Un discurso en la taberna es igual a un pincho de tortilla, un platito de empanada, un vinito, una cervecita, que siempre paga algún pánfilo, convencido de que el intelectual va a conseguir aumentos de sueldo y mejoras en las condiciones de trabajo de los obreros. Vive en todas las casas que encuentra vacías, sí, ocupa aquí, ocupa allá. Y si el mercado de ocupación está difícil, se busca a alguna ingenua con una cultura muy básica, más que la suya, que lo admira por su locuacidad y por su lucha para terminar con la desigualdad y la injusticia. La pobre incauta le proporciona alimento y cobijo… hasta que se percata de que su capacidad de oratoria va menguando, es demasiado repetitivo, es … es: “¡es un timador, es un buscavidas !”. Lo echan de todas partes, pero, el ungido es un crack de la picaresca y enseguida encuentra salida. Nunca ha hecho otra cosa que dar discursos en las tabernas, pegar algún cartel en época electoral, y, eso sí… vivir a lo grande. Su lugar de “trabajo”, además de la taberna, es la calle y las manifestaciones.¡Lo mucho que disfruta quemando contenedores de basura y rompiendo cristales de escaparates! E insultar, y lanzar soflamas para enfurecer a las Fuerzas del Orden, ser conducido a la comisaría y salir en los periódicos. Cada artículo, cada fotografía en la que aparece, es un vale, en la taberna, para dos o tres comidas y el aplauso de sus seguidores proletarios. Está en contra del Sistema… y no trabaja ni paga impuestos. De la solidaridad sabe que empieza por So y termina en dad: “dad, dad, vosotros que yo no tengo monedas”. Opina que las creencias religiosas son propias de analfabetos. No tiene más idea de religión que la adquirida en la enseñanza secundaria, pero él es un intelectual de izquierdas y es obligado ser un escéptico. Aunque intercambie opiniones con un catedrático en Teología y esté en clara desventaja, a él le importa un misal, siempre quiere tener la razón porque también ha estudiado: “Ateología”… por eso es ateo. Si le preguntas sobre Marx, te puede contestar que, de los cinco hermanos, su preferido es Groucho… ¡Es un borrón, una errata, un gazapo, para el desarrollo de las políticas de izquierda… y una amenaza para la Democracia!
La paleta interior de extrema izquierda… Es abisalmente misándrica. Le provoca aversión su abuelo, su padre, su hermano, su cuñado, sus amigos…¡ay, no, que no tiene! y, en general, todo ser que orine de pie. No es feminista, no, es supremacista femenina: “¡ tanta tontería, tanta tontería… No puede haber igualdad porque la mujer es superior al hombre, es inviable!” Se suma a todas las manifestaciones… cree que su presencia es imprescindible. Es tremendamente aburrida e inculta. Si le preguntas quién es Mario Vargas LLosa, te dirá que es el ex novio de Isabel Preysler. Ante sus “ausencias” culturales, argumenta que dispone de poco tiempo para leer… pero se ventila todas las revistas de cotilleo que su mamá tiene en la peluquería, lugar de trabajo que no suele frecuentar. Su misión es salvar de la explotación, la esclavitud y la injusticia a la clase obrera. Está muy sensibilizada con el calentamiento global, siempre lleva camisetas de Greenpeace, pero tiene una vieja furgoneta, sin pasar la ITV, que contamina más que el avión privado de la Swift. También es animalista, está en contra del maltrato y el abuso de cualquier ser vivo… sí, pero, cuando va al pueblo, carga su vieja furgoneta de tuppewar de hígado encebollado, oreja de cerdo, panceta, y chuletitas de cordero. ¡Ay, es que entre la pitanza y la panza… las ideas se confunden! Suele dar discursos en las puertas de los institutos, no en las universidades… carece de nivel. Le produce una enorme animadversión ver a sus amigas felizmente casadas y con hijos, las considera perdedoras, estúpidas que han cambiado la libertad por la esclavitud. Se viste con ropa de mercadillo… es su manera de hacer ver que ella es humilde. Lleva rastas en el pelo, pero si le toca la lotería… ¡Ay, si le toca la lotería! Se hace un alisado japonés y se mete entre pechamen y glúteo el vestido más caro de Coco Chanel… ¡Es una iconoclasta que rompe a martillazos la Igualdad… y una amenaza para la Democracia!
En este mundo, en conclusión… todos los extremistas son lo que son: ¡unos paletos interiores sin redención! Y he aquí el himno que cantan con devoción: “ ¡Soy valiente y leal extremista, tiranista de brava facción. Mi destino es luchar por la intolerancia, el abuso y la involución”! ¡“Titirititititi titirititititi”!
Lorca apellidaba con tal calificativo a la sociedad reaccionaria, enemiga de la cultura y contraria al progreso. Feroces tridentinos, insolidarios, usureros, elitistas, mezquinos y ramplones. Caldo de cultivo del golpe de Estado que se llevó por delante la República. Hoy los putrefactos que nos decía Lorca emponzoñan la política y todas las áreas de la vida colectiva. La azuzó Aznar de la mano de M. Angel Rodríguez, alias Mar. M punto Rajoy corrompió las entrañas del estado democrático. Casado, aprendiz de brujo, no hizo ascos a la doctrina putrefacta, pero quedó varado en aprendiz al cruzarse con una fruta que resultó bruja diplomada. Y en esto llegó el comandante Feijóo y NO mando parar. Quia!. Taimado, le duró la careta moderada hasta que la frutera de la Puerta del Sol y su tutor le explicaron de que iba la cosa. Tras poner la cabeza de su antecesor en la pica, se mimetizó en la derecha mas extrema sumergiéndose entusiasta en el lodo. Calumnias, bulos, difamaciones, noticias falsas, la mentira como argumento, y en la nuca los esqueletos que pueblan Génova. Nada que le resultase nuevo. Venia enseñado. Se esmeró en corromper la política hasta hacerla repudiable para la ciudadanía. Desestabiliza las instituciones con evidente desprecio. El honor a la verdad y su palabra están reñidas. Convierte el Senado en pista circense de erráticas estrategias para derribar el Gobierno. Descalifica la representación del Congreso y de las Agencias estatales de control y supervisión incluyendo la Guardia Civil y su División de la UCO cuando sus informes no se ajustan a su deseos. Considera al Tribunal Constitucional “cáncer del Estrado de derecho”. El Fiscal General del Estado es una “una pieza a cobrar”. Blanquea a VOX y lo introduce en las instituciones hasta que estos le dan calabazas en un desencuentro amoroso. La Constitución para el es algo a manosear e incumplir cuando no acomoda a sus intereses. En su estulticia, burdo enemigo del Estado de Derecho, se cree estadista. No cabe sorprenderse que con estos antecedentes y tras la feroz labor coral de zapa deshumanizando la figura del Presidente del Gobierno asistamos en el Palacio de la Moncloa a la ordinariez de un pazguato cuya único merito es cocear el balón con acierto. Muestra la grosería del virus putrefacto con mirada torva, carente de gallardía para ver a los ojos a su interlocutor. Es comprensible que haya quien sospeche que se está peinando un golpe de estado “blando”. Blando como el pliegue de una toga. De los que sin despeinarse obligan a dimitir por vía de ejemplo al ex-primer ministro portugués Antonio Costa, hoy Presidente del Consejo Europeo. A posteriori un Tribunal desmontó la operación judicial que forzó su dimisión. Un lamentable “error” que propició un nuevo gobierno, “por supuesto conservador”. Golpe largamente orquestado en discretas capillas, y con el encargo añadido de, “quien pueda hacer que haga”, Eficazmente ambientado con la indispensable cobertura mediática. Cabe recordar lo dicho por Ansón, monárquico, derechista y ex-director de ABC, La Razón, etc: «Había que terminar con Felipe González, ésa era la cuestión. Al subir el listón de la crítica se llegó a tal extremo que en muchos momentos se rozó la estabilidad del propio Estado. Eso es verdad. Tenía razón González cuando denunció ese peligro. Pero era la única forma de sacarlo de ahí (La Moncloa)” Rotundo y bien peinado, el juez Aguirre proclama “Al Gobierno le quedan dos telediarios alemanes. Y ya está. A tomar por el culo”. (sic). ¡No hay más preguntas Señoría!… PD. Es penoso ver a un otrora respetado González, jaleado y formando parte de la jauría que contribuyó a su salida de La Moncloa, afanado en apuñalar al Presidente de España, por presidir, que horror, un Gobierno de Progreso. “Cosas veredes amigo Sancho, que farán fablar las piedras”.
*Antonio Campos Romay ha sido diputado en el Parlamento de Galicia.
Publicado enARTÍCULOS DE OPINIÓN|Comentarios desactivados en PUTREFACTOS. Antonio Campos Romay*
O resultado das eleccións xerais celebradas o 23 de Xullo do ano pasado permitiu conformar unha maioría parlamentar heteroxénea, sometida a un nivel de incerteza que alimentou notabelmente a sensación de inestabilidade na gobernabilidade do Estado.
Hai poucos días, Vox decidiu abandonar o goberno das cinco Comunidades Autónomas que compartía co PP, alegando o seu total desacordo coa decisión de trasladar á Península un cativo número dos menores inmigrantes residentes en Canarias.
A coincidencia temporal de ambas circunstancias convida a facer un exercicio de «historia contrafactual». Que tería ocorrido se, aquel 23-X do 2023, a suma dos escanos do PP e de Vox (ademais dos apoios de CC e de UPN) acadara a cifra dos 176 requiridos para investir a Feijoo como novo inquilino da Moncloa? Abascal e algúns mais do seu partido estarían no Consello de Ministros (o primeiro disfrutando dunha determinada vicepresidencia), e terían acordado un pacto de goberno non moi diferente do que estaban negociando e asinando naquelas CC.AA. onde podían establecer maiorías parlamentares.
Un hipotético executivo encabezado por Feijoo e Abascal debería enfrontar os importantes problemas que tivemos ocasión de constatar nos últimos meses: a situación de Cataluña, a evolución da cuestión inmigratoria, as encrucilladas xurdidas no seo da UE, a discusión sobre o sistema de financiamento autonómico, o debate sobre a redución da xornada laboral…Podemos imaxinar cales serían as políticas principais que se promoverían dende esa coalición gobernamental: pasividade e/ou reacción involutiva a respecto do conflito nacional catalán; tratamento da inmigración como un problema de inseguridade pública que merece actuacións represivas por parte das institucións estatais; inmobilismo total na temática do financiamento territorial; apoio ás posicións da CEOE nas discusións coas organizacións sindicais; derogación da lei de Memoria Democrática…
As consecuencias que se rexistrarían nas relacións sociais non presentan moitas dúbidas: medraría o clima de confrontación e aplicaríanse fortes medidas de coerción (coa eventual aprobación de novas normas lexislativas) por parte dos aparellos policiais e xudiciais do Estado. No caso concreto do escenario catalán estarían sobre a mesa iniciativas legais para recuperar algunhas disposicións eliminadas ou modificadas pola actual maioría parlamentar. Tamén se podería abrir a porta a unha reedición da aplicación do artigo 155 da Constitución para suspender temporalmente o exercicio do autogoberno por parte das institucións catalás.
Por que decidiu Vox rachar os pactos de goberno que tiña co PP nalgunhas CCAA? Poderíanse manexar dous tipos de razóns, dependendo da perspectiva temporal que se considere. A curto prazo, semella que Abascal quere neutralizar as eventuais transferencias electorais que se podan rexistrar cara a nova formación encabezada por Alvise (SAF), menos contaminada pola participación na xestión gobernamental e cunha retórica «antisistema» mais radical. Nun horizonte mais longo, Vox pode pretender reforzar algúns dos sinais fulcrais do seu ideario (singularmente, o rexeitamento da inmigración polo seu efecto disolvente sobre o modelo de identidade nacional española que defenden) para atopar acubillo na casa común da ultradereita europea que se está construíndo (con Le Pen e Orban como cabezas mais visíbeis) e, xa que logo, adquirir o status de futuros socios preferentes dun Trump vitorioso nos comicios de Novembro nos USA.
Estamos ante unha aposta arriscada do partido de Abascal. O éxito desta estratexia de renunciar agora a posicións de poder institucional para obter beneficios político-electorais a medio prazo vai depender de dous factores: o mantemento e/ou a mellora dos apoios sociais a este tipo de políticas ultradereitistas e a capacidade que demostre o PP para illar e/ou fagocitar o territorio electoral das formacións políticas colocadas no espazo mais extremista da dereita política.
O partido de Feijoo recibe un agasallo imprevisto co abandono das posicións gobernamentais de Vox pero ten unha asignatura pendente dende hai algúns anos: clarexar se quere ter unha liña política e ideolóxica nitidamente diferenciada dos que foron -ou seguen sendo- os seus socios en gobernos municipais e autonómicos ou se pretende facer seguidismo das políticas do grupo de Abascal. Do PP só se escoita o seu «antisanchismo» obsesivo pero non se coñece un proxecto alternativo suficientemente sistematizado en materias tan relevantes como a inmigración, o modelo territorial do Estado español, a construción da UE ou as prioridades económicas. O ex-presidente da Xunta ou non sabe ou non resposta: só agarda que o desgaste e a división da actual maioría parlamentar lle abra as portas da Moncloa.
Xesús Veiga
Publicado enARTÍCULOS DE OPINIÓN|Comentarios desactivados en AS RELACIÓNS ENTRE PP E VOX
O debate sobre o financiamento das CC.AA. ten moitos anos de vida. Loxicamente, tantos como os que abranguen o tempo transcorrido dende a posta en marcha da actual estruturación territorial do Estado español, por mais que se poda constatar unha maior intensidade na controversia pública durante as últimas tres décadas.
Hai dúas circunstancias que veñen dificultando a desexábel comprensión e transparencia deste debate por parte de segmentos maioritarios do corpo social. Por unha banda a propia complexidade técnica desta temática (que esixe uns certos coñecementos en materia de financiamento das Administracións públicas e tamén no relativo ás políticas tributarias) e por outra a inevitábel -e notábel- confrontación política asociada a esta discusión.
No asunto do financiamento autonómico é necesario responder a dúas preguntas básicas: cal é o volume de recursos financeiros requiridos para que cada Comunidade sexa quen de prestar con suficiencia os servizos públicos que ten encomendados no seu ámbito competencial e con que nivel de autonomía fiscal pode operar cada un dos territorios involucrados. Para dar unha resposta acaida á primeira interrogante hai que partir dunha realidade indiscutíbel: os custes da prestación dos servizos non son os mesmos en todos os territorios considerados. É ben sabido, por exemplo, que no caso galego a provisión dunha sanidade de calidade contrastada vese afectada polo encarecemento derivado do nivel de avellentamento da poboación e do espallamento característico do asentamento da cidadanía no espazo físico. De non existir unha adecuada cuantificación -e actualización- deses custes, consolidariase un déficit inaceptábel no que son pezas básicas definitorias dunha sociedade do benestar. No relativo á autonomía fiscal non resultaría congruente establecer un sistema fortemente centralizado que apenas recoñecera capacidade normativa ás Comunidades para lexislar sobre distintas figuras tributarias.
Agora que se está a falar do eventual establecemento dun sistema de concerto en Cataluña -análogo ao que rexe dende hai moitos anos no Pais Vasco e na Comunidade Foral de Navarra- convén lembrar un episodio histórico que ten pasado relativamente desapercibido. No momento da negociación do Estatut, o partido de Adolfo Suarez ( a desaparecida UCD) ofreceulle a Jordi Pujol a posibilidade dunha fórmula de financiamento semellante á vasca e á navarra. O dirixente catalán non quixo asumila polos custes políticos asociados a un autogoberno fiscal desa envergadura. Preferiu que o goberno do Estado asumise toda a responsabilidade na recadación dos impostos e transferise, despois, as cantidades requiridas polo goberno da Generalitat. O vello líder de CiU -que, daquela, non era independentista- calculaba que a súa opción aseguraba mellor a continuidade da hexemonía da formación nacionalista. Este feito confirma que, dende o primeiro momento, as consideracións derivadas das dinámicas de confrontación no escenario político tiveron un grande peso na fixación do modelo de financiamento das CC.AA. do chamado réxime común (todas menos Euskadi e Navarra). Nos anos 90 do pasado século vivíronse dúas concrecións relevantes desta tendencia: primeiro Felipe González e despois J.M. Aznar pactaron a gobernabilidade do Estado, bilateralmente, con CiU mediante o establecemento de fórmulas novidosas no modelo de financiamento (transferencia de distintas porcentaxes do IRPF, do IVA e dos Impostos Especiais con determinadas capacidades normativas) que foron ratificadas posteriormente no Consello de Política Fiscal e Financeira (un órgano multilateral contemplado na estrutura institucional do Estado das Autonomías).
As falacias apocalípticas emitidas, recentemente, polos dirixentes do PP a respecto das conversas que se están desenvolvendo entre o Partido Socialista e ERC ignoran descaradamente a historia do seu partido e non queren asumir os cambios substanciais operados no panorama político catalán dende hai mais de dez anos. O importante apoio electoral que veñen acadando as formacións independentistas (entre un 40% e un 50% dos votantes) dificulta seriamente a posibilidade de atopar fórmulas compartidas entre as CC.AA. E Feijoo carece de propostas para tratar de saír de semellante bloqueo. O PP só está especializado na xudicialización dos conflitos con Cataluña: Mariano Rajoy tivo maioría absoluta dende o 2012 e non foi quen de renovar o modelo de financiamento que caducou no ano 2014. Estaría disposto Feijoo a pactar un tratamento singular para a Facenda catalá a cambio de asegurar unha maior estabilidade da unidade constitucional do Estado?
Se o debate sobre o financiamento das CC.AA puidese ser reducido ao ámbito das propostas técnicas elaboradas no mundo académico sería mais doado atopar saídas satisfactorias. Pero tal circunstancia non é realista. A conversa pública sobre este asunto leva inevitabelmente á discusión sobre a vixente estrutura territorial do Estado e a súa eventual reformulación futura. E aí, aparecen diferenzas importantes entre as forzas políticas que conforman o actual mapa político. Nin sequera cabe prognosticar un acordo entre o PP e o PSOE de Pedro Sánchez, a diferenza do que sucedía nos tempos da hexemonía do bipartidismo.
Xesús Veiga
Publicado enARTÍCULOS DE OPINIÓN|Comentarios desactivados en FINANCIAMENTO AUTONÓMICO: UN LABIRINTO SEN SAÍDA